:: دوره 23، شماره 91 - ( 5-1405 ) ::
جلد 23 شماره 91 صفحات 148-129 برگشت به فهرست نسخه ها
تحلیل معناشناختی واژگان متناظر با واژه کذب در قرآن کریم
زهرا شمس1 ، محمد رضوی*2 ، محمد حسین توانایی1
1- دانشگاه آزاد اسلامی، واحد کرج
2- دانشگاه آزاد اسلامی، واحد علوم و تحقیقات
چکیده:   (296 مشاهده)
این ‌پژوهش به ‌بررسی ‌معناشناختی پنج واژه‌ی‌کلیدی مرتبط با ‌مفهوم دروغ ومتناظر باواژه با کِذب درقرآن‌کریم، شامل افتراء، إفک، رَمی، تَقَوُّل، برپایه‌ی‌تفاسیر معتبر می‌پردازد. این ‌واژگان‌ به ‌رغم ‌آنکه‌گاه ‌به ‌عنوان‌ مترادفات «دروغ» تلقی‌می‌شوند، در ساختار معنایی‌قرآن ‌ازیکدیگر متمایز بوده‌ و هرکدام شدت، سیاق، بار بلاغی‌و پیام تربیتی‌خاصی‌را منتقل‌می‌کنند در این ‌مقاله ، نخست‌ مفهوم«ترادف» وجایگاه‌ آن ‌در علوم‌قرآنی بررسی‌شده، سپس تحلیل ریشه‌شناختی، صرفی، سیاقی‌و تفسیری هر واژه براساس ‌منابع معتبر ارائه می‌شود. نتایج نشان‌می‌دهدکه «کذب» معنای عام‌و‌فراگیر دروغ است؛«افتراء» دروغِ ‌ساختگیِ‌عامدانه با بار الهی ـ اعتقادی؛ «إفک» وارونگی حقیقت‌ و ‌دگرگون کردن واقعیت؛ «رَمی» نسبت دادن اتهام سنگین (خصوصاً زنا) و «تقول» نسبت دادن سخنی به خدا یا پیامبراست.این پژوهش نشان‌ می‌دهد که قرآن در انتخاب این ‌واژگان، دقت بلاغی‌ـ‌تربیتی ویژه‌ای ‌داشته ‌و‌ مراتب دروغ را به ‌صورت ‌کاملاً ساختارمند تفکیک کرده‌است.
واژه‌های کلیدی: قرآن کریم، معناشناختی، کذب
متن کامل [PDF 317 kb]   (148 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: تخصصي
دریافت: 1405/1/28 | پذیرش: 1405/5/6 | انتشار: 1405/5/10


XML   English Abstract   Print



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
دوره 23، شماره 91 - ( 5-1405 ) برگشت به فهرست نسخه ها